X


جمع آوری و بایگانی نقشه های اجرایی ساختمان ها (نقشه های ازبیلت)
جمع آوری ،بایگانی و طبقه بندی نقشه های اجرایی (در صورت امکان)

نقشه ازبیلت (As Built) چیست؟

 

قبل از طراحی نقشه ازبیلت باید چه مواردی را برسی کنیم؟

الف - مشخص کردن فرمت نقشه ازبیلت

ب - اطمینان از اضافه شدن تمام اطلاعات مورد نیاز در نقشه

 

هدف از تهیه نقشه ازبیلت در ساختمان چیست؟

همانطور که از معنای لغوی ازبیلت (As Built) متوجه می شویم، این نقشه‌‌ها در فارسی به معنای چون ساخت یا همانطور که ساخته شده، می باشد. معنای فنی نقشه ازبیلت این است که پس از اجرای یک مرحله از پروژه ساخت و ساز، با توجه به گزارش‌ های متریال مصرفی و تغییرات احتمالی در نقشه اولیه، کل عملیات انجام‌ شده به صورت یک نقشه به‌ روز شده وجود داشته باشد. نقشه ازبیلت به چند منظور تهیه می شود که اصلی ترین آن پیش بینی تعمیرات احتمالی آینده سازه توسط مهندس پروژه می باشد، در حقیقت نقشه چون ساخت سازه، نقشه نهایی کار است. همیشه هنگام اجرای پروژه، شرایط آنطور که مدنظر ما بوده پیش نمی‌ رود. گاهی شما با این مشکل مواجه می‌ شوید که یک مساله را به گونه‌ای خاص پیش‌ بینی کرده بودید ولی موقعیکه هنگام اجرا به آن بر می‌ خورید متوجه می‌ شوید که واقعیت با تخمین شما متفاوت است. در چنین مواقعی مشاوران و متخصصین، پروژه را براساس شرایط واقعی اصلاح می‌کنند. بنابراین شما می‌خواهید بدانید که این پروژه نسبت به آن چیزی که قرار بوده انجام شود چه تغییراتی پیدا کرده است. به عبارت دیگر، در این مواقع نقشه پایان کار را نیاز خواهید داشت که نقشه ازبیلت همین نقش را ایفا می‌کند. برای مثال ممکن است بعد از پایان یک مرحله از عملیاتِ ساخت و ساز متوجه شوید، پروژه آنطور که باید پیش نرفته است در این شرایط برای کسب اطمینان از وضعیت موجود و بررسی مسیری که خطا رفته، نقشه ازبیلت تهیه می شود. با توجه به این نکات، این نقشه با 2 هدف کلی زیر تهیه می‌شود:

 

الف - مشخص شدن خطاهای حین اجرا سازه

یعنی اشتباهات و نواقصی که هنگام پیشبرد پروژه به وجود می‌آیند را بتوان تشخیص داد. همانطور که در پاراگراف بالا توضیح دادیم، هدف اصلی از تهیه نقشه ازبیلت این است که خطاهای بوجود آمده در پروژه شناسایی و مسیرهایی احتمالی تعمیرات در آینده مشخص شود، بنابراین با تهیه as built به راحتی می توان خطاهای بوجود آمده حین اجرای پروژه را تشخیص داد. در کار ساخت ساختمان حین پیشرفت پروژه ممکن است اشتباهات مختلفی رخ دهد. بعضی از آن‌ها نتیجه خطاهای انسانی نیروی کار است و برخی دیگر هم به دلایلی خارج از اراده شما رخ می‌دهند. بنابراین پس از بروز هر یک از این گونه نواقص، می‌توان از نقشه ازبیلت کمک گرفت تا میزان فاصله بین طرح اولیه و کار انجام شده را تشخیص داد.

 

ب - مشخص شدن تغییرات قبل و حین اجرا و بعد از اتمام پروژه 

یعنی پی بردن به این مساله که قبل یا هنگام انجام مراحل ساخت، چه تغییراتی نسبت به نقشه‌های اجرایی به وجود آمده است. با تهیه نقشه ازبیلت در هر مرحله از کار، می توان از کل فرآینده ساخت و ساز آماری درست برای گزارش و تایید کارفرما بدست آورد. شاید بتوان گفت نقشه AS BUILT باعث می شود، کوچیکترین تغییرات اعمال شده در پروژه را به تصویر کشید و اثربخشی آنرا ملاحظه کرد. در واقع خوب است بدانید، در بسیاری از پروژه های ساخت وساز بزرگ، کارفرما در هر مرحله از مهندس پروژه گزارشی جامع و دقیق می خواهد که در این شرایط تهیه نقشه ازبیلت از بنا بهترین راه کار موجود است. همانطور که قبل تر اشاره کردیم هنگامی که هنوز پروژه آغاز نشده است، ما دست به یک سری تخمین‌ زدن‌ها می‌زنیم اما بعضی مواقع این تخمین‌ها درست از آب در نمی‌آیند و مجبور خواهیم شد که براساس واقعیت پروژه را اصلاح کنیم. در چنین اوقاتی باز هم نقشه ازبیلت به کمک ما خواهد آمد.

 

انواع نقشه ازبیلت:

نقشه ازبیلت در رشته های مختلفی مورد استفاده قرار می گیرد و فقط مختص عمران و شهرسازی نیست، هرچند وقتی نام asbuilt به گوش می رسد ارتباط دادن آن با رشته های دیگر در وهله اول کار دشواری است، اما در اصل کاربرد این نقشه در رشته های دیگر نیز وجود دارد که در ادامه برایتان معرفی کرده ایم:         

 

1- نقشه ازبیلت تاسیسات. 2- نقشه ازبیلت معماری. 3- نقشه ازبیلت مکانیک. 4- نقشه ازبیلت برق




برای بهترین نتیجه

برای پروژه های فوق العاده

برای جلو گیری از مشکل




کاربردهای نقشه ازبیلت (As Built) چه چیزهایی هستند؟

1- در پروژه‌ هایی که حساسیت روی آنها زیاد است و کوچکترین تغییراتی ممکن است آسیب‌ های فراوانی ایجاد کنند؛ مثل پروژه‌ های سد سازی. در این نوع پروژه‌ ها از نقشه ازبیلت برای بررسی وضعیت بنا یا سازه از نظر نشست، پیچش و … بهره می‌برند. همچنین با استفاده از آن می‌توان برای تقویت مقاومت و ماندگاری بنا هم سود جست.

2- در پروژه‌ هایی که هدف از آنها ایجاد تغییرات و انجام اصلاحات است؛ مثلا اگر قصد داشته باشید که نمای ساختمان خود را بازسازی کنید یا نمای فعلی را تخریب نموده و یک نمای جدید جایگزین آن نمایید، نقشه ازبیلت ابزار خوبی است که براساس آن میزان تغییرات انجام شده را متوجه شوید.

3- در پروژه‌ هایی که ارزش تاریخی و فرهنگی دارند و در کنار حساسیت‌ های دولتی، اهمیت معنوی بنا نیز موجب شده تا پیمانکار با وسواس زیادی کار را پیش ببرد.در حفاری های باستان‌ شناسی، مرمت‌ بناهای تاریخی، ایجاد حفاظت برای بناهای ملی، احیا و ساماندهی اماکن تاریخی و کهن، این نقشه کاربرد ویژه‌ای دارد.

در کل اگر پیش‌ بینی شود که در طول پروسه کار ممکن است اشتباهات و اتفاقات غیرقابل پیش بینی و تغییرات الزامی پیش آید، حتما پس از مراحل مختلف و بعد از اتمام پروژه نقشه ازبیلت را از آن مرحله یا پروژه تهیه می‌کنند. این نقشه از این نظر اهمیت دارد که شامل اطلاعاتی به روز شده است و می‌توان از روی آن فهمید که در ادامه چه کارهایی باید انجام شوند. بدون داشتن آن مجبور خواهید بود که طبق نقشه‌ها و طرح‌ هایی پیش بروید که با واقعیت اختلاف داشته اند و بدین صورت هرگز به نتیجه دلخواه نخواهید رسید.

 

 

نکات مهم برای تهیه نقشه ازبیلت:

مسئول تهیه این نقشه پیمانکار است و موظف است که به دستور کارفرما آن را تحویل دهد. از جمله نکاتی که هنگام طراحی آن باید مد نظر داشته باشید این موارد هستند:

الف- رعایت اصل شفافیت؛ در این کار باید به تک تک کلمات و طرح‌ هایی که بر روی کاغذ می‌آورید دقت نمایید. هیچ وقت اطلاعاتی را حذف به قرینه نکنید. اینطور تصور نشود که بخشی از اطلاعات واضح هستند و دیگر نیازی به توضیح آنها نخواهد بود. هر چه که در پایان کار، ایجاد شده را باید ارائه کنید.

ب- نقشه‌ای که می‌کشید را بهتر است با اطلاعات جانبی توضیح دهید. این اطلاعات باعث خواهد شد تا در آینده توضیح اضافه‌ ای از شما خواسته نشود و مسئولیت‌ تان را به صورت کامل انجام داده باشید.

پ- هنگام نقشه‌ کشی، از مقیاسی که در نقشه اصلی استفاده شده بهره ببرید و براساس فرمت آن توضیح دهید.

ت- هر چه در توضیح اندازه و ابعاد اصلی بنا وجود دارد را بیاورید و هیچ یک را حذف نکنید. همچنین قرار نیست فقط تغییرات ایجاد شده را ارائه کنید بلکه موظف هستید که نتیجه اجرای آن پروژه را توضیح دهید.

ث- بخشی از توضیحات شما باید شامل مصالح و تجهیزات به کار رفته باشد. مانند سایز مصالح، نوع متریال، مشخصات تجهیزات مورد استفاده قرار گرفته و هر چیز دیگری که فکر می‌کنید در این زمینه مهم می‌باشد.

ج- اگر در محیط اطراف بنا و در محیطی که بنا ساخته شده، ناهمواری یا مانعی دیده می‌شود، هم آن را شرح دهید و هم از آن عکس تهیه کنید.

چ- یک نکته بسیار حائز اهمیت هنگام طراحی نقشه ازبیلت، توضیح دادن زمان اجرای هر تغییر و زمان استفاده از مصالح و تجهیزات جدید  است. بهتر است در کنار ذکر تاریخ، مدارک و اسناد آنها را هم ضمیمه کنید.

ح- تلاش کنید که این نقشه را در کنار نقشه‌های اجرایی قبلی قرار دهید و آنها را در یک پوشه جای دهید.

خ- بسیاری از کارشناسان توصیه می‌کنند که از همان بدو آغاز پروژه، شما نقشه ازبیلت را در محل اجرا نگهدارید و مرحله به مرحله ساخت را در آن بررسی نمایید.

د- برای اینکه گویاتر و واضحتر باشد، از خودکارها یا مدادهای رنگی برای اطلاعات متفاوت استفاده نمایید. یک رنگ را برای نوشتن مواردی به کار ببرید که از کار کنار گذاشته شده‌ اند. رنگ دیگری را برای توضیح متریال، مصالح و تجهیزات جدید و رنگ خاصی را نیز برای توضیحات جانبی مشخص کنید.

و- نام کارفرما، نام پیمانکار، تاریخ تهیه آن، تاریخ پایان کار و دیگر اطلاعات اساسی را در آن قید کنید.

ی- اگر لازم می‌دانید قبل از شروع طراحی، یک چک لیست تهیه کنید تا با استفاده از مفاد چک لیست، موارد تعیین شده را بررسی کنید و راحت‌ تر به تغییرات و اصلاحات انجام شده برسید.

این 12 مورد از جمله نکاتی هستند که ذکر آنها لازم بود اما مطمئنا هر کسی که تهیه نقشه ازبیلت را بر عهده داشته باشد، برخی جزئیات را هم طبق تجربه خود اجرا خواهد کرد. در کنار قوانینی که برای آن تعیین شده، بعضی جزئیات نیز بر عهده خود پیمانکار گذاشته شده‌ اند. اما به صورت خلاصه باید اینگونه نتیجه‌ گیری کنیم که، مهمترین وظیفه شما انعکاس درست و کامل اطلاعات و رعایت شفافیت می‌باشد. برای انجام صحیح نقشه ازبیلت خود می توانید از هر راه و مرجع متخصص در این زمینه (ایمن تیک) و راه دیگری هم که به ذهن‌ تان می‌رسد یاری بگیرید.








سوالات متداول

نقشه ازبیلت As Built یا چون ساخت چیست؟

این نقشه های سازه ای با نقشه های اجرایی متفاوت هستند و برگرفته از وضعیت موجود سازه می باشند. اصولاً در پایان هر فاز از ساخت و ساز، کارفرما از پیمانکار درخواست می کند نقشه چون ساخت برای وی تهیه نماید تا از آن در اجرای فازهای بعدی استفاده کند. این نقشه ها به دلیل خطاهای عین اجرا و تغییرات ایجاد شده بر روی نقشه های اجرایی آماده می شوند و اصلاحاتی که بر روی نقشه های تائید شده صورت گرفته اند را نشان می دهند.

 

قبل از شروع به طراحی نقشه ازبیلت باید چه مواردی بررسی شوند؟

میزان دقت را در طول قرارداد مذاکره بسنجید، مشخص کنید چه فرمتی برای نقشه ازبیلت لازم است و اطمینان حاصل کنید که اطلاعات لازم به نقشه ها اضافه شده است.

 

هر یک از رنگ های قرمز، سبز و آبی چه مفهومی در نقشه ازبیلت دارند؟

رنگ قرمز: آیتم های حذف شده
رنگ سبز: افزودنی ها یا تجهیزات جدید پروژه
رنگ آبی: اطلاعات و جزئیات خاص

 

طراحی نقشه ازبیلت بر عهده چه کسی است؟

ثبت نقشه های ازبیلت یکی از مسئولیت های پیمانکار اصلی است که در طول پروسه ساخت و ساز صورت می گیرد.